De Bossche energietransitie moet sneller en slagvaardiger! (vinden actieve bewoners uit de proefbuurten aardgasvrij)

Op 7 december a.s. bespreekt de Gemeenteraad van ‘s-Hertogenbosch het voorstel van het College van Burgemeester & Wethouders over de Transitievisie Warmte 1.0. Ambtenaren van de afdeling Energie hebben bijna twaalf maanden gewerkt aan het opstellen van de warmtevisie. Zoals afgesproken in het Klimaatakkoord in 2019 moet iedere gemeente vóór eind 2020 bij het Rijk een stappenplan inleveren hoe de stad toewerkt naar een aardgasvrije gemeente. Sommigen gemeenten zoals Amsterdam en Amersfoort zetten in op 2040 als einddatum voor de energietransitie.

Het College in ‘s-Hertogenbosch houdt vooralsnog vast aan 2050 als einddatum. Het alarmerende rapport van de IPCC, de Intergovernmental Panel on Climate Change, maakt duidelijk dat de wereld (en dus óók ‘s-Hertogenbosch) niet kan wachten met maatregelen die strekken tot 2050. Ook de klimaatconferentie in Glasgow maakt duidelijk dat 2050 achterhaald is; de komende tien jaar zijn cruciaal om te voorkomen dat de aarde verder opwarmt dan 1,5 graad Celsius. De vertegenwoordigers van de actieve bewonersgroepen van de vijf ‘proefbuurten aardgasvrij?’ in ‘s-Hertogenbosch vinden de voorstellen van het College daarom te weinig ambitieus. In de Transitievisie Warmte 1.0. ontbreken bovendien concrete doelen en een heldere aanpak.

Inspreken bij de gemeenteraad

Henk Eemers van Duurzaam Hintham heeft daarom namens de actieve bewoners van de vijf proefbuurten op 15 november tijdens het overleg ‘Informeren & Ontmoeten’ aan de gemeenteraad de kritiekpunten en voorstellen vanuit de vijf proefbuurten toegelicht. Alle raadfracties hebben daarbij een brochure (zie de link hieronder) ontvangen met een ‘vergelijking’ van de hoofdpunten van de Collegevoorstellen én de voorstellen voor doelen, randvoorwaarden en bewonersparticipatie vanuit de bewonersgroepen. In de komende weken – tot 7 december – gaan de leden van de bewonersgroepen in gesprek met gemeenteraadsleden om hun voorstellen en vragen nader toe te lichten.

https://www.debuitenpepers.nl/wp-content/uploads/2021/11/Brochure-TVW-versie-11.11.21-2.pdf

Urgent of niet?

Het College erkent in de Transitievisie Warmte 1.0. dat er ‘urgentie’ is: ‘Om in 2050 aardgasvrij te zijn, is opschalen op korte  termijn noodzakelijk’ en ‘om in 2050 van het aardgas af te zijn, heeft het Rijk aangegeven 20% van de gebouwen in 2030 van het aardgas af te willen hebben’, aldus de tekst van de nota. Het College voorziet een scenario van ‘iedere twee jaar één buurt aardgasvrij’. Na 2035 kan er ‘opschaling plaatsvinden’, aldus het idee van het College. De gemeente gaat uit van een een ‘opgavegerichte aanpak’ (gericht op gebouwen) en een gebiedsgerichte aanpak (gericht op buurten). Uit een onderzoek in het voorjaar van 2021 van adviesbureau Over Morgen bleek dat voor 24 van de 107 Bossche buurten een collectieve warmtevoorziening mogelijk en zinvol is. Voor de komende jaren durft het College niet verder te gaan dan één startbuurt (’t Zand is al een zogeheten ‘PAW-buurt’ met financiering vanuit het Programma Aardgasvrije Wijken) en zeven ‘onderzoeksbuurten’. In vier buurten zijn sinds 2019 al flink wat stappen gezet, mét ondersteuning van de gemeente.

De Buitenpepers wordt een onderzoeksbuurt in 2022

Voor 2022 zijn de vervolgstappen en de financiering van bewonersactiviteiten rond woningisolatie nog onduidelijk. In de transitievisie warmte worden de vier buurten nu aangemerkt als ‘onderzoeksbuurten’, zonder dat duidelijk is wat dit betekent. Overleg met de actieve bewoners en met de buurten hierover moet nog plaatsvinden. Logisch zou zijn dat de gemeente daadwerkelijk ‘opschaalt’: met meer ambities, meer budget en meer menskracht. De afdeling Energie van de gemeente ’s-Hertogenbosch is tot nu toe een kleine afdeling van slechts vijf beleidsmedewerkers, onderdeel van de afdeling Economie en Energie. In totaal werken 1.475 mensen bij de gemeente. De omvang en het budget van de afdeling Energie zijn veel te beperkt om de noodzakelijke energietransitie te realiseren. 

De TVW 1.0. is het antwoord op een foute vraag

De Transitievisie warmte die er nu ligt gaat, volgens de bewoners van de actieve buurten, uit van de foute vraag: hoeveel geld is er en wat kunnen wat kunnen daarmee doen? In plaats daarvan is nodig: een scherpe visie, méér ambitie, duidelijke doelstellingen en een concrete, doelgerichte aanpak samen met bewoners, bedrijven en organisaties in onze stad!

De oproep van de actieve bewoners van de vijf proefbuurten aan de Bossche gemeenteraad is helder: keur deze Transitievisie Warmte áf! En als dat niet kán… (om politieke of ambtelijke redenen) … kom na de formatie van een nieuw College (na de gemeenteraadsverkiezingen in maart 2022) met een aangescherpte transitievisie warmte! Met duidelijke doelen, een aanpak samen met bewoners en bedrijven en met 2040 als einddoel voor de warmtetransitie. De klimaatverandering wacht immers niet meer…

(Gabbie van der Kroef, Bewonersgroep Energietransitie De Buitenpepers)